martes, 5 de outubro de 2021

 

    ACTIVIDADE ORGANIZADA POLO EQUIPO DE DINAMIZACIÓN DA LINGUA GALEGA E O PROFESOR D. ABEL FERNÁNDEZ MAROÑO, PERTENCENTE AO DEPARTAMENTO DE XEOGRAFÍA E HISTORIA DESTE IES , DIRIXIDA AO PERSOAL DOCENTE:

                          "  A CORUÑA MODERNISTA "

O obxectivo da actividade era levar a cabo unha actividade de fomento do coñecemento entre o profesorado, moito  del recén chegado ao centro, e fomentar a convivencia e a colaboración entre todos e todas cara ao curso que se inicia e encara coa esperanza da volta á normalidade, na medida do posíbel.

O profesor D. Abael Fernández Maroño, especialista na arquitectura modernista da nosa cidade, autor de estudos sobre o tema, guiou ao profesorado interesado en desenvolver a actividade nun breve roteiro pola cidade  en dúas quendas: os luns 27 de setembro e 4 de outubro.

  Ambos grupos partiron do Eusebio, tras a finalización das clases de tarde dos luns, percorrendo os emblemáticos edificios modernistas arredor da praza de Lugo, continuando polos Cantóns, ata finalizar fronte á emblemática fachada de cristal da cidade, ao Parrote, ao porto...

Aprendimos e recordamos o sabido e contemplamos as marabillas que nos rodean coa mirada renovada, nun ambiente de compañeirismo que os tempos recén vividos nos tiñan limitado.

A valoración da actividade, a primeira do curso, non puido ser mellor.

Desde o EDLG agradecemos ao profesor Fernández Maroño a súa oferta, disponibilidade e xenerosidade, e a todos e todas os membros do profesorado participante.









                                    Esperamos poder repetir este tipo de actividade sen tardar moito,    

mércores, 15 de setembro de 2021

 

                  BENVIDOS E BENVIDAS 

                AO NOVO CURSO 2021-2022




luns, 10 de maio de 2021

 

XELA ARIAS

LETRAS GALEGAS 2021




Tigres coma cabalos (1990)

Tigres coma cabalos (1990) é o segundo poemario da autora. Nesta obra a fotografía impera tanto como a palabra. Imaxe e voz harmonizan da forma máis natural. Son 48 fotos en branco e negro, de Xulio Gil; e 48 poemas, de Xela Arias. Así explican os autores o espíritu desta obras no prólogo:

Fotógrafo e poeta propuxéronse facer cada quen 24 orixinais en cadanseu medio e en cadansúa respectiva soidade. Logo veu o intercambio e cada un deles traballou 24 novas creacións sobre os orixinais do outro. Iso foi o modo. Agora non lles interesa fixárense en qué foi feito antes e cal mellor resolto. Aquí ofrécenvo-los resultados nunha orde que nada ten que ver coas cronoloxías, e , en canto á proposta,con que atopasedes algo na unión dos dous medios, e dos dous sentidos -mesmo na distancia- e con que tamén vos despreocupase o cómo e quedasedes co qué e porqué. En todo caso, aí quedan. Nin pés de foto, nin ilustracións ó texto. Se tal, a historia.

Na poesía de Tigres coma cabalos destaca unha evolución estilística, na que a autora presta maior atención á forma, cunha estrutura menos arbitraria da sintaxe e un uso máis ortodoxo dos signos de puntuación.


Un gracioso espertar que te aproxima

ós deuses.


Un caido, outras mans que quentan

alleas dores e propias mensaxes

de posibles

percorridos na estación dos anxos





https://www.youtube.com/watch?v=LxMF7Cov0kg


https://www.youtube.com/watch?v=0pFzPxS6A5I


mércores, 5 de maio de 2021

 

    5 MAIO: DÍA MUNDIAL DA LINGUA PORTUGUESA







O Dia Mundial da Língua Portuguesa comemora-se a 5 de maio. Este dia celebra a projeção da quarta língua mais falada no mundo. Com cerca de 260 milhões de falantes, é língua oficial de Angola, Brasil, Cabo Verde, Guiné-Bissau, Guiné Equatorial, Moçambique, Portugal, São Tomé e Príncipe e Timor-Leste. É também um das idiomas oficiais de Macau. Existem importantes comunidades falantes do português na América do Norte. As Nações Unidas estimam que, em 2050, 387 milhões de pessoas falem português. 

Na União Europeia, cerca de 3% da população fala português, sendo um dos 24 idiomas oficiais e de trabalho e é, de facto, a 3.ª língua oficial da UE mais falada no mundo. Os cidadãos europeus de língua portuguesa têm acesso à legislação e aos documentos fundamentais da UE em português e o direito de se dirigirem por escrito a qualquer instituição ou órgão da UE em português e de receber uma resposta na mesma língua.

As reuniões do Conselho Europeu e do Conselho da União são interpretadas para todas as línguas oficiais e, no Parlamento Europeu, os representantes eleitos pelos cidadãos também têm o direito de se expressar em português ou em qualquer uma das demais línguas oficiais da UE.


https://www.youtube.com/watch?v=jPlbXbGnhLI








luns, 3 de maio de 2021

 



LETRAS GALEGAS 2021

XELA ARIAS






EQUIPO DE DINAMIZACIÓN DA LINGUA GALEGA E DEPARTAMENTO DE LINGUA GALEGA ORGANIZAN UN CERTAME E EXPOSICIÓN DE CALIGRAMAS.




17 DE MAIO

DÍA DAS LETRAS GALEGAS 2021

XELA ARIAS






https://www.youtube.com/watch?v=wirJG9Nvz1E




sábado, 1 de maio de 2021

 OS MAIOS


A Festa dos maios é a festa da primaveira, ben sexa da súa chegada, ben do seu trunfo. Siñifica o reverdecer das prantas, o comezo do ano agrícola, a ledicia de ver erguerse o sol por riba do hourizonte e coller altura e forza (Vicente Risco)

As orixes da festa remóntanse ás antigas civilizacións prerromanas, como a celta. A festividade celta de Beltane marcaba o inicio do verán pastoral cando os rabaños de gando eran levados cara aos pastos de verán e as terras de pasto das montañas. De aí a adoración dos fenómenos terrenais: terra, mar e aire. Unha das principais actividades da festividade consistía en acender fachos nas montañas e outeiros con rituais e significados políticos[2]. A tradición estivo presente en Roma, entre o culto a multitude de deuses. Os romanos tamén asimilaron esta tradición mayumea en honra da chegada da primavera e das primeiras flores do ano, o día que corresponde co actual primeiro de maio. E todo poboado romano tiña ademais dos deuses oficiais os propios autóctonos. En Hispania adorábase a deusa Bona Dea [3], que non era outra que a deusa da fertilidade Maia ou Fauna na mitoloxía romana, coa que se celebraba a chegada da primavera nunhas festas que recibían o nome de Floralia. Seguramente esta tradición sufriu variacións coa chegada da civilización árabe aos campos de Castela, como a manifestación en cantos ou rondas á persoa amada. Finalmente, o cristianismo asimilou multitude de festas pagás profesadas con anterioridade á súa implantación en festas relixiosas, sendo este un claro exemplo: a maioría destas pasaron a ser festas en honra á Virxe María.

En Galicia vén celebrándose habitualmente o 1º de maio, se ben en Ourense fano o día 3, día da Santa Cruz [4], que na tradición cristiá representa a árbore da que nos veñen a vida, a saúde e a resurrección, segundo di o introito á celebración da misa nese día.

A festa consiste en realizar diversas representacións ao redor dunha árbore ou escultura, chamada maio. Grupos de xente cantan coplas populares (que tamén reciben a denominación de maios), ás veces dialogadas, mentres camiñan arredor da escultura, acompañados da percusión de dous paus. Era habitual pedir aos asistentes un aguinaldo que, por Lugo e Ourense, adoitaba consistir nunha presada de castañas maiolas (castañas secas), noces ou abelás, substituído hoxe por diñeiro.



É costume facer competicións, premiando as mellores esculturas e as As figuras que protagonizaban a festa, os maios, permiten clasificalos en:

  • Maios figurados: unha figura en forma de cono -modelo máis tradicional- ou de calquera outra forma (maios artísticos). Dentro deste grupo incluiríase a árbore de maio.
  • Maios humanos: unha persoa -neno ou adulto- cuberto de pólas, follas, flores etc.




                                                Había dous tipos de cantigas para cantar ó redor dos maios. Son raras (só sobreviven en Portomarín e Lourenzá) as composicións tradicionais, que se aprenden e repiten ano tras ano. Máis habituais son os textos que se escribían para cada ano, recollendo feitos actuais e, cada vez máis, críticas políticas, como esta que lle dedicaron ó gobernador civil de Pontevedra en 1923:
Nin é alto, nin é baixo,
nin é malo, nin é bo,
parece un reló parado
dentro da Deputación.

Estas coplas imprímense en follas soltas que se venden ós asistentes. O Museo de Pontevedra e a biblioteca Ben-Cho-Shey (na deputación de Ourense) conservan amplas coleccións das que se cantaron ó longo do século XX. Nalgunhas delas poden comprobarse os efectos da censura que riscaban ou modificaban os textos que a autoridade do momento consideraba inapropiados.


Os maios figurados consisten nunha armazón ou esqueleto de paus ou táboas de forma cónica ou piramidal, recuberto de tea metálica ou arpillera, que se cobre de mofo, fiúncho ou herba. A armazón constrúese sobre unha plataforma que, a modo de padiola, permitía transporta-lo maio polas rúas do lugar.

Sobre esta estrutura debúxanse distintos motivos con flores, follas, fiúnchofentosbugallosfroitos ou mesmo ovos, como materiais máis habituais. O cumio remátase (coróase) cunha cruz. Hoxe, a imaxinación popular tamén constrúe maios coas figuras máis variadas: pontes, hórreos, cruceiros, casas, animais, figuras humanas etc. En localidades costeiras, como Marín, fanse tamén con forma de barco.




Os maios humanos podían ser individuais: un mozo ou moza, ás veces disfrazados, adornados con flores, follas ou pólas e cunha coroa de flores. Cando se trataba dunha nena, a maia, ía vestida de branco, con ás e coroas de flores. Noutros lugares eran grupos de xente vestidos do mesmo xeito, e que cantaban e danzaban arredor do maio. Este tipo de maios moi habituais hai un cento de anos foron esmorecendo pouco a pouco até chegar case á desaparición.



Había dous tipos de cantigas para cantar ó redor dos maios. Son raras (só sobreviven en Portomarín e Lourenzá) as composicións tradicionais, que se aprenden e repiten ano tras ano. Máis habituais son os textos que se escribían para cada ano, recollendo feitos actuais e, cada vez máis, críticas políticas, como esta que lle dedicaron ó gobernador civil de Pontevedra en 1923:

Nin é alto, nin é baixo,
nin é malo, nin é bo,
parece un reló parado
dentro da Deputación.

Estas coplas imprímense en follas soltas que se venden ós asistentes. O Museo de Pontevedra e a biblioteca Ben-Cho-Shey (na deputación de Ourense) conservan amplas coleccións das que se cantaron ó longo do século XX. Nalgunhas delas poden comprobarse os efectos da censura que riscaban ou modificaban os textos que a autoridade do momento consideraba inapropiados.






domingo, 21 de febreiro de 2021

 

                                                        21 DE FEBREIRO

                                    DÍA INTERNACIONAL DA LINGUA MATERNA




Cada ano, a UNESCO escolle un tema arredor do que xira a conmemoración do Día Internacional da Lingua Materna. En 2021, o tema é “Fomentar o multilingüismo para a inclusión na educación e na sociedade”. Está relacionado cos Obxectivos de Desenvolvemento Sostible, centrados en non deixar a ninguén atrás, e constitúe un chamamento a comprometerse coa educación multilingüe e con políticas educativas inclusivas para promover a recuperación tras os efectos da covid-19.A lingua materna é aquela en que os nenos aprenden a falar e a relacionarse co seu contorno máis próximo. A UNESCO quere impulsar o coñecemento e a práctica das linguas maternas de menos falantes tamén na escola, nos medios de comunicación, na internet... fóra dos ámbitos en que moitas delas quedan recluídas. O Día Internacional da Lingua Materna estableceuse para sensibilizar acerca da importancia dos idiomas e da función vital que desempeñan no desenvolvemento, ao garantir a diversidade e o diálogo intercultural, así como o fortalecemento da cooperación e a consecución da educación de calidade para todos, a construción de sociedades do coñecemento integradoras e a preservación do patrimonio cultural.

A UNESCO lémbranos que «os idiomas, coa súa complexa imbricación coa identidade, a comunicación, a integración social, a educación e o desenvolvemento, son factores de importancia estratéxica para as persoas e para todo o planeta. Con todo, a causa dos procesos de globalización, pesa sobre as linguas unha ameaza cada vez maior de extinguirse (...). Coa extinción dos idiomas mingua tamén a rica urda da diversidade cultural. Pérdense posibilidades, tradicións, lembranzas, modalidades únicas de pensamento e de expresión; recursos valiosos e necesarios para lograr un futuro mellor. (...) Afortunadamente, e grazas a que se asumiu a importancia que teñen estas linguas, alcanzáronse logros en materia de educación plurilingüe baseada na lingua materna, en particular na educación primaria. Así mesmo, hai un compromiso cada vez maior para que se desenvolvan na vida pública. As sociedades multilingües e multiculturais existen a través das súas linguas, que transmiten e preservan os coñecementos e as culturas tradicionais de maneira sostible. Por iso, debemos coidar de todas as linguas”.



xoves, 11 de febreiro de 2021

 

11 FEBREIRO

                

                                11 febreiro-DÍA INTERNACIONAL DA MULLER E DA NENA NA CIENCIA






martes, 29 de decembro de 2020

 

A EGAP (Escola Galega da Administración Pública ) convoca: 

CONCURSO DE LITERATURA INFANTIL E XUVENIL DO DÍA DAS LETRAS GALEGAS



Resume das bases:

Dúas categorías: 9-11 e  12-14 anos.

Tres premios para cada categoría. 150 , 200 e 250 euros.

Contos en LINGUA GALEGA, temática libre, de 1-4 folios de extensión, A4.

Solicitude e presentación: 1 mes, a contar dende a publicación (23 de decembro de 2020).

 

Bases  completas no seguinte enlace.

Resolución do DOG nº 257 do 2020/12/23 - Xunta de Galicia

martes, 22 de decembro de 2020


        PREMIOS  DE MENSAXES  SOLIDARIAS 2020

                            O APALPADOR


    

         


        Hoxe, derradeiro día deste trimestre, a directora entrego os premios solidarios O APALPADOR a aqueles alumnos e alumnas que presentaron as mensaxes de ánimo e solidariedade máis destacadas dentro do Certame convocado polo EDLG do centro, a xuízo do xurado e despois de longas deliberacións.


        As cinco mensaxes de postais de Nadal premiadas corresponden aos seguintes participantes: Inés Losada ( 2° ESO A), Ha Nul Kim ( 3° ESO C), Alba García Sevilla (2° ESO D) e Claralissa Alccancadori e Daniel Urdaneta (ambos de 2° ESO V).

        A xuízo do xurado mereceu un premio especial a postal presentada por Sofía Martínez (3° ESO A).

        Parabéns a todos e todas.

        Igualmente, agradecemento á grande cantidade de alumnado participante, en nome do Apalpador.


        No nome do Equipo de Dinamización da Lingua Galega do Eusebio da Guarda: 

                    Bo Nadal a toda a comunidade educativa !!!!


                 Deica o ano novo 2021. 

                Que nos traia saúde, paz, benestar, ....todo aquilo que pedimos nas mensaxes ao noso Apalpador.








            Estas foron as postais que recibiron premio, un pequeno agasallo solidario do Apalpador:









        Ademais destas premiadas, houbo moitas outras mensaxes de ánimo:








    


        Máis de cen alumnos e alumnas  da quenda de mañá e tarde quixeron compartir os seus desexos e ánimos  para o vindeiro ano con tod@s, e tamén profesorado, persoal non docente....

        Aquí vai o panel a medio encher:


    


        Grazas, novamente pola colaboración e FELIZ 2021.



venres, 18 de decembro de 2020

                             

                         

O APALPADOR , NO EUSEBIO DA GUARDA


Hoxe, venres 18, o APALPADOR chegou ao noso centro.

O Equipo de Dinamización da Lingua Galega, convocou neste ano tan especialmente difícil para moitos,  unha recollida de mensaxes de ánimo para compartir co resto da Comunidade Educativa, no seu nome, e coa especial colaboración do Departamento de Lingua galega e Literatura.











    O EDLG quere agradecer a gran participación do alumnad, profesorado e resto de persoal docente.

O Apalpador trouxo con el unha cesta chea de froitas frescas da súa humilde horta e tamén uns caramelos para nenos e maiores que participaron nesta xornada festiva e solidaria.

Atendendo á solicitude de moitos e moitas que querían ofrecer tamén as súas mensaxes, o Apalpador permanecerá ata o martes no noso centro, sentado fronte á Sala de Profesorado deste curso.

Entre luns e martes as mensaxes serán expostas ao longo das paredes dos corredores, cumprindo os protocolos anti- Covid 19.

O martes 22 de decembro o Apalpador deixaranos para partir cara outras terras a levar a súa mensaxe de esperanza e os seus humildes agasallos,



O APALPADOR desexa a toda a Comunidade Educativa un MOI BO NADAL e UN MELLOR ANO 2021.


                            

xoves, 17 de decembro de 2020

 

           EXPOSICIÓN MANUSCRITOS CANCIONEIROS 

             POESÍA GALEGO-PORTUGUESA MEDIEVAL


    O Departamento de Lingua galega e Literatura ten organizado unha exposición dos (facsímiles dos) manuscritos que recollen a poesía galego-portuguesa medieval: cantigas de amigo, cantigas de amor, cantigas de escarnio e maldicir, e tamén unha das Cantigas de Santa María.

    O alumnado de diferentes grupos, acompañados do profesorado do departamento visitan  a exposición, con paneis informativos que acompañan as reproducións dos manuscritos, verdadeiras obras de arte elaboradas de xeito manual, por tanto únicas.






















    






                   Esperamos que a disfrutedes tanto como aqueles que puideron visitala persoalmente.


    - Colaborou o Equipo de Dinamización da Lingua Galega.


                   Colaborou o EDLG do Eusebio da Guarda.